Encaustic heden

In 1987 werd door de Engelse kunstenaar Michael Bossom het schilderen met was echt nieuw leven in geblazen. Hij wist door het juiste gebruik van de huidige gereedschappen en zijn geestdrift mensen enthousiast te maken om weer te gaan schilderen met (bijen)was. Hij bracht het weer naar de mensen toe. Door het snelle mooie resultaat van een kaart of schilderij en de toegankelijkheid voor jong en oud kwam er nieuw leven in deze oude schildersvorm.
Dit enthousiasme kom ik vandaag de dag weer tegen bij deelnemers aan een cursus, workshop, bedrijfsuitje of kinderfeestje. Maar ook bij bijzondere doelgroepen, waarbij u kunt denken aan licht geriatrische, verstandelijk beperkte mensen vindt u dit enthousiasme terug. Het is met recht een schildersvorm voor jong en oud.
Een voordeel is dat u de was niet zelf hoeft te maken, (over de huidige samenstelling heb ik het straks), maar het is altijd mogelijk dat u de uitdaging aan wilt gaan om zelf te experimenteren. Daarnaast zorgen de huidige gereedschappen ervoor dat deze schildersvorm toegankelijk is geworden.

peter de jongste website CNV

Gemaakt met hete luchtpistool, op schilderskarton

Eén ding staat vast: we komen deze oude kunstvorm steeds vaker tegen.
Zoals ik al schreef is Encaustic een schildersvorm voor jong en oud, maar ook menig kunstenaar en hobbyist kan zijn creativiteit kwijt in het schilderen met bijenwas.
Het schilderen gebeurt op speciaal papier/schilderskarton. Daarnaast is het mogelijk om te schilderen op schilderspanelen, hout, textiel, maar ook op glas.

De ondergrond bepaalt de grootte van uw werk. Op het speciale Encaustic schilderskarton zijn schilderijen mogelijk van A5/A6 formaat (uw kerst-, verjaardags- of “zomaar”-kaart) t/m A1 formaat (84 cm x 59 cm). Op hout en textiel zijn er geen beperkingen. U kunt uw schilderij op verschillende manieren inlijsten, uiteraard is dit afhankelijk van de ondergrond.
Een wasschilderij heeft in principe geen fixatie nodig. Zo trekken de schilderijen nagenoeg geen stof aan. Wrijf je ze op met een zachte tissue, dan krijgen ze snel een glimmende glans. Als er fixatie wordt gebruikt is dit bedoeld om de was van een hardingslaag te voorzien, wat kleine krasjes kan voorkomen. De afbeeldingen kunnen abstract of realistisch zijn.
Schilderijen, gemaakt met was, staan bekend om hun duurzaamheid en de sprekende kleuren.

Als we in de zoekbalk van YouTube Encaustic Art intypen vinden we een keur aan filmpjes voorbij komen. Filmpjes gepost van over de gehele wereld. Zelf heb ik een paar filmpjes gepost en ik hoop de komende jaren nog vele filmpjes te posten. Dankzij Encaustic Art heb ik zelfs contacten gekregen met beoefenaars over de gehele wereld, zoals uit Amerika, Canada, Duitsland etc.
Door deze contacten en daar ik zelf workshops en cursussen in het schilderen met bijenwas geef, ben ik onderscheid gaan maken tussen het beoefenen van Encaustic Art in Amerika en in Europa. Ik zal u straks uitleggen waarom ik dit onderscheid ben gaan maken.
De huidige gereedschappen hebben er eigenlijk voor gezorgd dat het schilderen met bijenwas weer is herontdekt. Door de huidige analyse technieken kon de samenstelling van o.a. de Fayum-portretten worden vastgesteld, ook over de manier van werken kon veel worden teruggevonden. Op Wikipedia kunt u een heel analyse verslag lezen over een Fayum-portret. Ik wil u er nog op attenderen dat een aantal gevonden kunstwerken o.a. hangen in het Louvre te Parijs en het British Museum te Londen.
Vuur was bij het ontstaan van het schilderen met bijenwas een belangrijk element, de bijenwas moest immers gesmolten worden. Nu hebben we stroom en gereedschappen die warm (schildersijzer, styler, e.d.) kunnen worden c.q. warmte produceren (een hete luchtpistool), die de bijenwas kunnen laten smelten.
In Amerika wordt geschilderd op panelen, waarbij gebruik wordt gemaakt van de gesmolten bijenwas. Het gebruik van gereedschappen zoals kwasten, hete luchtpistool, hot-plate, schildersijzer, styler en schrapers wordt omarmd.
In Europa zie je veel meer gewerkt worden op het Encaustic schilderskarton of op schildersdoek. Hierbij wordt ook veelvuldig gebruik gemaakt van gereedschappen, zoals het schildersijzer, de styler, een schraper, met soms ook een hete luchtpistool of de hot-plate. Hierbij worden hulpmiddelen als kwasten, scrappy’s, sponsjes, tissues etc. gebruikt .
Je ziet dat wel dezelfde gereedschappen worden gebruikt, maar met een andere prioriteit. Naast deze prioriteit, waarover straks meer, zijn ook de ondergrond, de hoeveelheid was en de nevenmaterialen die gebruikt worden anders.
Laat ik voorop stellen dat er vele mogelijkheden zijn om te schilderen met bijenwas, maar laat mij de meest voorkomende manier aangeven van zowel de Europese, als de Amerikaanse manier van Encaustic Art. Ik besef dat er vele andere manieren zijn, graag verwijs ik hierbij nogmaals naar de filmpjes op YouTube.
Het is in ieder geval een kwestie van veel doen, er komen toevalstreffers, maar je zult ontdekken dat hoe vaker je schildert, hoe meer je de toevalstreffers kunt gaan sturen. Tijdens de cursus Encaustic (de Europese manier) vertel ik meestal dat in het begin het ijzer jou stuurt, maar na de cursus (5 lessen) zul je ontdekken dat jij het ijzer stuurt. Bij de Amerikaanse manier van het Encaustic beoefenen zul je merken dat je nog meer sturing kunt geven. Het fijne van Encaustic Art is dat er zoveel mogelijkheden zijn, of het nu gaat om het maken van kaarten of het schilderen van een groot schilderij op doek. En laten we het nog maar niet hebben over het combineren ervan met het schilderen met acrylverven, olieverven, of textiele werkvormen.
de Europese manier
Hierbij gebruiken we het schildersijzer om de bijenwas te smelten. We doen dit door het schildersijzer zo verticaal mogelijk te houden en vervolgens het wasblokje op het ijzer te smelten. Je kunt er voor kiezen om één kleur per keer te smelten, maar het is ook mogelijk om meerdere kleuren tegelijk te smelten, vervolgens breng je de was aan op het schilderskarton. Door het bewegen van het ijzer kun je verschillende vormen creëren, met de styler kun je details aanbrengen. Ook hier verwijs ik graag weer naar YouTube of naar goed instructiemateriaal, zoals de boeken van Michael Bossom of Jann Visser.
In onze webshop kunt u de artikelen vinden die nodig zijn om te schilderen op de Europese methode, of het nu om wasblokjes gaat of het benodigde gereedschap.
de Amerikaanse manier
Bij deze manier wordt de was gesmolten op de hot-plate, dit kan bijv. door het wasblokje te smelten of een blikje was te verwarmen. Vervolgens maak je de ondergrond, een houten paneel of het Encausticboard, warm met het hete luchtpistool, om daarna met de kwast de bijenwas op te brengen. Dit kun je een aantal keren doen, belangrijk is dat tussendoor de was verwarmd wordt. Je kunt verschillende kleuren over elkaar heen aanbrengen; doordat de voorgaande laag gestold is mengen de kleuren niet, behalve als je te lang de was verwarmd. Met de schraper kun je in de opgebrachte lagen gleuven aanbrengen in de was, het is mogelijk hier weer een andere kleur in te schilderen. Ook is het mogelijk om olieverf in deze gleuven aan te brengen. Een andere mogelijkheid is om bijv. afbeeldingen, foto’s, gekleurd papier in de was aan te brengen. Dit alles om details te verwerken in je schilderij. Ook over deze manier van het beoefenen van Encaustic vind je vele filmpjes op YouTube.
Voor deze manier van Encaustic schilderen vindt u het gereedschap en de was (ook de basiskleuren in blik, zodat uzelf de kleuren kunt mengen) in onze webshop.

Wilt u uw eigen was maken, dan kan dat op de volgende manier.
Bij de huidige samenstelling van de was wordt de volgende formule gehanteerd: 80 delen (witte) bijenwas x 20 delen damarhars, hier wordt een heel klein beetje carnabauwas aan toegevoegd. Nu heeft u een transparante was. Door hier olieverf of droge pigment aan toe te voegen ontstaat de gewenste kleur.
Wij verkopen de kant en klare, originele wasblokjes van Encaustic Art, als mede de materialen om zelf de was te maken. Verder verkopen wij ook was in blik, in de kleuren wit, geel, rood, blauw en transparant. Door de was te combineren kunt u zelf elke gewenste kleur maken. Wij hopen in de loop van het jaar het huidige assortiment uit te breiden met zowel mixed kleuren als neon kleuren.

 

eerste_MPO_schilderij2

mijn eerste MPO schilderij

Master Paste Original – MPO
Tijdens mijn zoektocht naar informatie over Encaustic Art kwam ik in Canada terecht,Antonin-150x150 daar werkt Antonin Sedlacik, Canadese Encaustic Art kunstenaar, met koude was. Hij is de maker van MPO TM was, in de afgelopen 35 jaar heeft hij de formule zo geperfectioneerd dat de was in koude vorm met spatels kan worden gebruikt. Door zijn balsemachtige en semi-vaste samenstelling van de MPO ™ was, is deze klaar om onmiddellijk na opening te kunnen worden gebruikt. Deze samenstelling van bijenwas wordt in opeenvolgende lagen aangebracht en zal enige uren soepel blijven (variërend van de omgevingstemperatuur) of tot aan de tijd dat het wordt blootgesteld aan warmte- en koelingprocedures.
De ongeëvenaarde transparantie en doorschijnendheid van MPOTM zorgt voor een optimale lichttransmissie. Het voordeel hiervan is dat je maar heel geringe hoeveelheden pigmenten hoeft toe te voegen (dit kunnen droge, maar ook olieverfkleuren zijn) om de gewenste kleurverzadiging te bereiken. Hierdoor kun je het briljante spectrum van kleuren bestrijken. Wij hebben op dit moment alleen de witte transparante MPO in onze webshop, maar hopen deze de komende tijd ook aan te vullen met het reeds bestaande kleurenarrangement.
Leuke voorlichtingsfilmpjes kunt u vinden op de volgende websites:

http://masterpasteoriginal.com en

http://www.masterpasteoriginal.co.uk